Bądź zawsze na bieżąco,
otrzymuj Alert ALTO

Zapisz się do newslettera
Ważne teraz

ALTO w gronie liderów w 20. Rankingu Kancelarii Prawniczych Dziennika Rzeczpospolita

ALTO w gronie liderów w 20. Rankingu Kancelarii Prawniczych Dziennika Rzeczpospolita

Strategia podatkowa 2022  Nie zwlekaj, zaplanuj już dziś!

Strategia podatkowa 2022  Nie zwlekaj, zaplanuj już dziś!

ALTO partnerem merytorycznym raportu Made in Poland

ALTO partnerem merytorycznym raportu Made in Poland

Polski Ład 2.0: Co się zmienia dla pracowników i samozatrudnionych

Polski Ład 2.0: Co się zmienia dla pracowników i samozatrudnionych

12 kwietnia 2022

Prezydent podpisał prawo holdingowe

news

Prawo

Dnia 4 kwietnia 2022 r. Prezydent podpisał rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy kodeks spółek handlowych (KSH) oraz niektórych innych ustaw (druk 1515). Wcześniej Sejm odrzucił uchwałę Senatu odrzucającą projekt ustawy. Z uwagi na to, nowe przepisy odnoszą się w dużej mierze (ale nie tylko!) do relacji prawnych między spółkami dominującymi a ich spółkami zależnymi, stąd określane są często jako tzw. „prawo holdingowe”.

Poniżej przypominamy krótko najważniejsze zmiany, które do polskiego porządku prawnego wprowadza przedmiotowa nowelizacja KSH.

 

Prawo holdingowe 

W polskim porządku prawnym po raz pierwszy pojawiają się regulacje dot. prawa grupy spółek (prawa holdingowego), odnoszące się do wprost do holdingów faktycznych.

Wprowadzona zostaje ustawowa definicja „grupy spółek” – jako spółki dominującej i spółki albo spółek zależnych, będących spółkami kapitałowymi, kierującymi się wspólną strategią w celu realizacji wspólnego interesu (interes grupy spółek), uzasadniającą sprawowanie przez spółkę dominującą jednolitego kierownictwa nad spółką zależną albo spółkami zależnymi. Warto podkreślić, że w myśl ustawy „grupa spółek” jest kwalifikowanym stosunkiem dominacji i zależności między spółkami, które kierują się wspólną strategią gospodarczą. Należy zatem odróżnić „grupę spółek” od „zwykłego” stosunku dominacji i zależności między spółkami, o którym mowa w art. 4 § 1 pkt 4 KSH. Kluczowe dla prawa grupy spółek jest to, że spółka dominująca i zależna należące do grupy spółek mają obowiązek uwzględniać również „interes grupy spółek” obok własnego interesu każdej z tych spółek.

Uczestnictwo w grupie spółek jest dobrowolne. Wymaga powzięcia uchwały zgromadzenia wspólników (walnego zgromadzenia) spółki zależnej ze wskazaniem spółki dominującej oraz ujawnienie uczestnictwa w grupie przez wpisanie wzmianki do rejestru.

Spółka dominująca może wydawać spółce zależnej uczestniczącej w grupie wiążące polecania dotyczące prowadzenia spraw spółki.

Więcej na temat instytucji wiążących poleceń i odpowiedzialności za ich wykonanie: https://altoadvisory.pl/aktualnosc/aktualnosci/corporate-pulse-prawo-holdingowe-trafilo-do-sejmu-co-moze-sie-zmienic/.

 

Zmiany w zakresie prawa  przymusowego wykupu i odkupu udziałów (akcji) wspólników mniejszościowych (squuze-out i sell-out)

Ustawodawca zwiększył dostępność skorzystania z instytucji przymusowego wykupu udziałów (akcji) – squuze out, wyprowadzając tę instytucję również w sp. z o.o. Dotychczas squuze out był dostępny jedynie na gruncie przepisów dotyczących S.A. Dodatkowo (zarówno w przypadku S.A. jak i sp. z o.o.) zliberalizowane zostały progi ustawowe do jej zastosowania  – zasadniczo przymusowy wykup może dotyczyć udziałów lub akcji reprezentujących nie więcej niż 10% kapitału zakładowego przez spółkę dominującą, która dysponuje co najmniej 90 % kapitału zakładowego (dotychczas squuze out był możliwy jedynie wobec akcjonariuszy mniejszościowych reprezentujących nie więcej niż 5 % kapitału zakładowego przez akcjonariuszy reprezentujących co najmniej 95 % kapitału zakładowego).

Identyczne rozwiązania ustawowe – tj. wprowadzenie instytucji również w sp. z o.o., liberalizacja przesłanek zastosowania (identyczne jak w przypadku squueze out) znalazły zastosowanie do instytucji sell-out – przymusowego odkupu udziałów/akcji należących do wspólników (akcjonariuszy) mniejszościowych spółki zależnej.

Warto zaznaczyć, że powyższe (nowe regulacje) dotyczące squuze-out albo sell-out mają zastosowanie do spółek uczestniczących w grupie spółek. Niezależnie od tego dotychczasowy mechanizm squuze out (sell-out) na zasadach ogólnych dla prywatnej S.A. (art. 418 KSH), w tym przesłanki jego zastosowania, pozostają bez zmian.

 

Szersze uprawnienia rad nadzorczych, efektywniejszy nadzór

Nowe przepisy zakładają skonkretyzowanie praw i obowiązków rady nadzorczej, aby zwiększyć efektywność nadzoru w spółkach kapitałowych. Nowelizacja KSH kładzie nacisk również na efektywność zachowania równowagi informacyjnej pomiędzy zarządem a członkami rady nadzorczej oraz na mechanizmy kontrolne przysługujące radom nadzorczym.

Przepisy wprowadzają m.in.: prawo rady nadzorczej do żądania sporządzenia/przekazania informacji, dokumentów, sprawozdań, wyjaśnień, obowiązek zarządu do udzielania z własnej inicjatywy niektórych określonych informacji radzie nadzorczej, nowe obowiązki sprawozdawcze rady nadzorczej, regulacje dotyczące komitetów rad nadzorczych, nowy instrument w postaci doradcy rady nadzorczej (podmiotu zewnętrznego posiadającego wiedzę fachową i kwalifikacje do zbadania określonych zagadnień).

 

Zmiana zasad odpowiedzialności członków zarządu i członków rad nadzorczych

Zasady odpowiedzialności członków organów spółek kształtowane będą w oparciu o kategorię „osądu biznesowego” – zasadę biznesowej oceny sytuacji (ang. business judgement rule). W nowelizacji KSH wprost przewidziano obowiązek lojalności członków zarządu i rady nadzorczej spółek kapitałowych. Członek organu obowiązany jest przy wykonywaniu swoich obowiązków do dołożenia staranności wynikającej z zawodowego charakteru swojej działalności oraz do zachowania lojalności wobec spółki. W praktyce w oparciu o zasadę biznesowej oceny sytuacji członek organu nie narusza obowiązku dołożenia staranności, jeśli przy wykonywaniu swoich obowiązków zasięgnął opinii, analiz, które powinny być w danych okolicznościach uwzględnione przy dokonywaniu przez niego oceny.

 

Nowy sposób ukształtowania kadencji i mandatów członków organów spółek

Nowelizacja przesądza wątpliwości doktryny i orzecznictwa dotyczące ustalania momentu wygaśnięcia mandatu w związku z upływem kadencji. Zasadniczo kadencję oblicza się w pełnych latach obrotowych (chyba że umowa spółki stanowi inaczej).

 

Rozszerzony katalog osób wyłączonych z pełnienia funkcji w organach spółek

Rozszerzony został katalog osób wyłączonych od możliwości bycia członkiem organu, likwidatorem, prokurentem. Rozszerzenie katalogu osób wyłączonych, związane jest z rozszerzeniem katalogu  przestępstw, za które nie może być skazana prawomocnym wyrokiem osoba, której ma być członkiem organu, likwidatorem lub prokurentem w spółce. W części karnej KSH pojawiły się przy tym dodatkowe typy przestępstw.

Szerzej na temat odpowiedzialności członków organów w spółkach kapitałowych w oparciu o nowe przepisy przeczytasz w artykule Urszuli Brzezińskiej-Grzędy i Tomasza Fiałka (ALTO) : www.rp.pl/abc-firmy/art35880281-odpowiedzialnosc-czlonkow-organow-spolek-zmiany-w-ksh

12 kwietnia 2022

Mogą Cię zainteresować:

Prawo

26 września 2022

Rzeczpospolita: Kiedy rezygnacja członka zarządu zwalnia go z odpowiedzialności?

Ustępujący członek zarządu powinien zweryfikować czy istnieją zobowiązania spółki, których płatność pozostaje zagrożona. Złożenie ...

Czytaj dalej
Rzeczpospolita: Kiedy rezygnacja członka zarządu zwalnia go z odpowiedzialności?

Prawo

16 września 2022

Dziennik Parkiet: Czy rady nadzorcze potrzebują doradców?

W połowie października wejdzie w życie największa w ostatnich latach nowelizacja KSH, która wprowadza szereg nowych rozwiązań zmie...

Czytaj dalej
Dziennik Parkiet: Czy rady nadzorcze potrzebują doradców?
Zobacz wszystkie

Bądź zawsze na bieżąco,
otrzymuj Alert ALTO

*Przesyłając zgłoszenie wyrażasz zgodę na przetwarzanie danych osobowych zgodnie z Polityką prywatności
oraz potwierdzasz zapoznanie się z klauzulą informacyjną