Celem dokonanej aktualizacji treści Wytycznych było uwzględnienie, w ramach jednego dokumentu, rezultatów prowadzonych w ostatnich latach prac i analiz dotyczących stosowania zasady ceny rynkowej. Warto zauważyć, że od czasu publikacji poprzedniej wersji Wytycznych (lipiec 2010 roku) minęło już 7 lat, a okres ten charakteryzował się wyjątkowo intensywnymi pracami w obszarze podatków międzynarodowych oraz cen transferowych.
Za symboliczny początek tego procesu można uznać rok 2013 i opublikowanie przez OECD dwóch raportów dotyczących zjawiska szkodliwego unikania opodatkowania przez przedsiębiorstwa międzynarodowe. Pierwszym z tych raportów był, opublikowany w lutym 2013 roku, raport „Addressing Base Erosion and Profit Shifting”, w którym opisano zjawisko unikania opodatkowania i jego szkodliwy wpływ na gospodarkę globalną. Kolejnym krokiem było stworzenie planu działań w zakresie przeciwdziałania temu zjawisku. Zidentyfikowanych zostało 15 kluczowych obszarów działań, których opis i harmonogram został przedstawiony w opublikowanym w lipcu 2013 roku raporcie „Action Plan on Base Erosion and Profit Shifting”. Stworzenie planu działań w ramach „projektu BEPS” był sygnałem startowym do podatkowej rewolucji, którą obserwujemy do dnia dzisiejszego.
Mimo, początkowo, nieco sceptycznego (zwłaszcza w kontekście ambitnego harmonogramu prac) przyjęcia propozycji projektu BEPS przez ekspertów podatkowych, w ciągu kolejnych dwóch lat udało się opracować szereg rozwiązań, zaleceń i rekomendacji w zakresie międzynarodowego i krajowego prawa podatkowego. Główne wyniki prac zostały przedstawione w raportach opublikowanych w październiku 2015 roku. W zakresie cen transferowych rozwiązania i rekomendacje dotyczą przede wszystkim: (i) konieczności dostosowania polityk cen transferowych do substancji biznesowej oraz (ii) konieczności zwiększenia transparentności przez wprowadzanie odpowiednich standardów w zakresie dokumentacji cen transferowych. Raporty zawierają propozycje zmian w treści Wytycznych, które zostały uwzględnione w ich najnowszej edycji.
Do kluczowych zmian uwzględnionych w treści najnowszej edycji Wytycznych należy zatem zaliczyć zmiany wskazane bezpośrednio w treści raportów podsumowujących wyniki prac w ramach projektu BEPS w zakresie działań 8-10 (dotyczących wartości niematerialnych i prawnych, ponoszonych ryzyk i angażowanego kapitału oraz tzw. transakcji wysokiego ryzyka) oraz działania 13 (dotyczącego dokumentacji cen transferowych); oraz wynikające z powyższych raportów zmiany w rozdziale IX Wytycznych, dotyczącym restrukturyzacji działalności biznesowej.
Dodatkowo, zaktualizowana wersja Wytycznych uwzględnia uzgodnione w maju 2013 roku zmiany dotyczące tzw. „safe harbours”.
Nowa wersja Wytycznych dostępna jest na stronie OECD.
Jednym z pierwszych pytań, które może nasunąć się w kontekście aktualizacji treści Wytycznych jest pytanie o praktyczne konsekwencje dla polskich podatników. Wydaje się, że o ile same prace w ramach projektu BEPS można traktować w kategoriach rewolucji podatkowej, to sam fakt opublikowania nowej edycji Wytycznych ma raczej niewielkie praktyczne znaczenie dla podatników. Jak już wspomniano, główne zmiany wprowadzone w treści Wytycznych dotyczą rozwiązań i rekomendacji, które de facto zostały już opracowane, a często też wdrożone, wcześniej. Z perspektywy polskich podatników warto zauważyć, iż polskie organy podatkowe już wcześniej chętnie odnosiły się do wyników prac OECD w ramach projektu BEPS, jako uzupełnienia krajowych regulacji z zakresu cen transferowych (praktyka ta była obserwowana m.in. podczas negocjacji uprzednich porozumień cenowych, kontroli podatkowych czy publikacji komunikatów Ministerstwa Finansów). Co więcej, część rekomendowanych przez OECD zmian została zaimplementowana bezpośrednio do polskich przepisów podatkowych (regulacje w zakresie dokumentacji cen transferowych i raportowania według krajów). Reasumując, publikację nowej edycji Wytycznych rozpatrywałbym raczej w kategorii zamknięcia pewnego etapu prac prowadzonych na forum OECD, niż realnych zmian dla podatników czy organów podatkowych.
Nie zmienia to jednak faktu, iż tematyka cen transferowych to obecnie jeden z najbardziej palących tematów podatkowych w Polsce. W ostatnim czasie obserwuje się zaostrzenie i zintensyfikowanie kontroli podatkowych dotyczących cen transferowych, które są często prowadzone przez jednostki wyspecjalizowane w tej tematyce. Ponadto, wielkimi krokami zbliża się pierwszy termin na przygotowanie dokumentacji według nowych przepisów. W tym kontekście zachęcamy Państwa do weryfikacji stosowanych polityk cen transferowych, jak również do wcześniejszego zaplanowania procesu przygotowania dokumentacji cen transferowych dla 2017 roku. W razie pytań zachęcamy do kontaktu z ekspertami z ALTO.
http://www.oecd.org/ctp/transfer-pricing/oecd-transfer-pricing-guidelines-for-multinational-enterprises-and-tax-administrations-20769717.htm
